Tools voor Teamtraining – De Fietsbel #2.

fietsbel-ding-dong-60mm

 

‘We willen handvat(t)en om het zelf te doen.’

Het is de meest gestelde vraag tijdens teamtrainingen en ontwikkelingsprocessen. Vervolgens lijken mensen pas gerustgesteld als ze methodische stappen zien, werkvormen op papier krijgen en spelregels horen. Tot ze me een paar uur later vertellen dat ze er nóg niks mee kunnen. Of dat de methode niet werkt (want natuurlijk ligt het niet aan ons).

Deze verwarring komt omdat de essentie, de ware reden van verandering, zelden iets te maken heeft met een werkvorm of een stappenplan. Het is een mindset die verandert. En die veranderende mindset geeft ons een andere kijk op de zaak, waardoor we anders reageren en ons zelfs anders voelen. Noem het een attitude verandering, waarbij je je blinde vlekken in het volle zonlicht zet en eerlijk de wereld in kijkt. Niet turend naar wat je wílt zien, maar observerend naar het verhaal achter die eerste blik. Naar dat kleine stukje dat niet gezegd wordt.

‘Maar toch willen we weten hoe dat dan moet.’ 

Fair enough. Dus rijst er steeds vaker de vraag welke specifieke tools bijdragen aan het veranderen van een collectieve mindset. En helaas zijn dat niet de ‘plan canvassen’ en ‘excelsheets‘. Sommige werkvormen dragen exceptioneel bij aan het ontwikkelen van een collectieve mindset (daar komen we later op), anderen kunnen zo bij het oud papier.

De gouden ingrediënten zijn voornamelijk interventies die ons op het eerste gezicht niet opvallen. Ze blenden in het geheel. Ik noem ze vaak ‘de koekjes bij de thee‘, omdat ze net dat beetje extra geven. Natuurlijk overleven we het ook wel zonder koekje. Natuurlijk kunnen we het gezellig hebben met dat wat er is. Maar een koekje is als de kers op de taart. Zeker als we tegelijkertijd bergen werk aan het verzetten zijn. Want, teamprocessen en mondiale transities zijn geen kattenpis, dat kan ik je wel vertellen.

In een paar artikelen vertel ik welke tools (koekjes ;)) ik vaak gebruik om dit euvel tijdens trainingen glorieus te trotseren.

De tweede: De Fietsbel die je op het verkeerde spoor zet. 

Ik mediteer wel eens met trainingsgroepen. Al weet ik van te voren absoluut nooit wanneer en wordt ik dus ook meer dan eens verrast. De grootste verrassing was in 2014 tijdens een sessie bij het Dialogue House van de ABNAMRO. Vijfentwintig mannen en vrouwen in corporate kleding zaten in de ruimte en ontvingen een training ‘Dragon Dreaming‘. Dragon Dreaming is project design methode, ontwikkeld aan de hand van de levensstijl van de aboriginals. Je kunt dit breder trekken en er inheemse volkeren van maken – de kern komt namelijk op hetzelfde neer. Ik verwachte een sessie die in kleine stappen zou gaan en startte voorzichtig. Maar, al snel zei iemand ‘Waar is de magie?’. Een ander volgde ‘Ik wil het ervaren’. En zo ontstond het – vijf minuten later zaten we gezamenlijk te mediteren en focuste iedereen op zijn eigen energie en dat van het collectief.

Sindsdien ben ik áltijd voorbereid op een onverwachte meditatie. Ik geloof dat elke sector ter wereld bewust of onbewust open staat voor de basis van ondernemen, ontwikkeling en contact: ademhaling.

En laat er nou niets mooiers zijn dan een fietsbel, die ons daar kan brengen! Door een fietsbel aan je trainingsmaterialen toe te voegen, ontstaat er vaak onmiddellijk gefluister in de groep: ‘Wat gaan we met die fietsbel doen?’ Ik vertel dit zelden en leg het bijna nooit uit aan het begin van het contact, om de simpele reden dat ik niet weet of we het gebruiken gaan of niet. Ik leg er meestal twee in de kring (ik heb er vier) en mocht het zo lopen dan introduceer ik het, laat iemand in de groep één van de twee kiezen (wederom in het kader van gedeeld eigenaarschap en collectieve kracht) en leg het dan pas uit.

Doordat de fietsbel zó extreem out of the box van zweverige meditatie is, moeten mensen vaak een beetje lachen en valt de zwaarte weg. Iemand heeft me ook wel eens terug gegeven dat het als een spelletje voelt op deze manier en het veel leuker is. Lucht is een essentieel ingredient als je optimaal wilt profiteren van een meditatief moment, trouwens! Iedereen die doet alsof hij/zij God is, zal veel sneller verstarren. Non-pretentie is hierin een groot goed. En daar helpt de fietsbel uitstekend bij!

De meditatie die ik gebruik.

Mijn eerste ervaring met iets-dat-we-mediteren-zouden-kunnen-noemen, was in 1996. Sindsdien heb ik zoveel variaties voorbij zien komen, dat ik altijd per groep afstem wat ik doe. De ene keer is het iets uitgebreider dan de andere. Ik beschrijf hieronder een basis proces waarbij je zelf variëren kunt. Helemaal onderaan de de pagina vind je de bronnen aan wie ik met liefde schatplichtig ben.

Ongeveer tien – vijftien minuten: 

  1. Vraag iemand uit de groep de fietsbel te nemen. Op het moment dat er gebeld wordt, gaat de groep de meditatie doen. Ik noem het zelf vaak de ’30-seconden-meditatie’. Ik leg dan uit dat de eerste keer langer duurt, omdat ik het begeleid. Maar, dat hoe vaker we het doen, des te sneller het zal gaan. Ik merk dat dit prettig resoneert bij mensen.
  2. Nodig mensen uit om recht op hun stoel te zitten, de spullen uit hun hand op de grond te leggen (jawel, die vraag is soms echt nodig!), met hun voeten op de grond. Ze mogen kiezen of ze hun ogen sluiten, of dat ze kalm naar de vloer turen.
  3. Dan beschrijf je rustig hoe iedereen op de stoel zit en aanwezig is. Je kan de lichaamsdelen die rusten benoemen (de voetzolen op de vloer, de zitbeentjes op de stoel, de handen in de schoot etc). Ik benoem zelf altijd hoe fijn het is dat we zwaartekracht hebben en dat de aarde ons altijd draagt, ook al zijn we ons dat niet altijd bewust.
  4. Dan ga je naar de adem. Je nodigt de mensen uit om het voelen waar hun adem zich bevindt. Hoe onze adem ons lichaam in en uit gaat. In de visie die ik volg hoeven mensen nooít bewust hun adem te veranderen. Ik geloof dat alles zich aanpast en stroomt op het juiste moment, dat we ons daar nooit tegen aan hoeven te bemoeien (en zeker niet tijdens een bewustwordingsproces). Waar de adem zich ook bevindt, het is goed. Vaak merk je trouwens dat de adem zich verplaatst gedurende de meditatie. Ook dat is dan oke.
  5. Laat de mensen zich focussen op twee centimeter onder hun navel. Dit wordt in sommige stromingen je ‘hara‘ genoemd, oftewel het ‘2e chakra’. Dit is het fysieke centrum van je lichaam. Hier bevindt zich het midden. Je kan hier nog wat vragen over stellen (hoe ziet eruit, welk materiaal voel je, welke kleur). Van hieruit vraag je de mensen een cirkel van licht om zichzelf te plaatsen. De ene keer noem ik het een ‘bol van licht‘, dan een ‘bubbel‘, dan een ‘bel’. Ik ben daar absoluut niet consistent in. Het ligt helemaal aan mijn interactie met de groep. De bel van licht gaat onder je voeten door en over je hoofd heen. Neem hier even de tijd voor.
  6. Beschrijf de bel van licht.Dit is jouw persoonlijke ruimte. Hier ben je koning en koningen. Niemand kan dit van je afnemen. Nooit.’ Stel er geleide vragen over waardoor het bewustzijn van de mensen zich verruimt. Welke kleur kan het hebben, is het vloeibaar of doorzichtig. Beweegt het, of is het statisch. Welk gevoel roept de bel van licht op. Dit vul je zelf in.
  7. Van hieruit maken we een tweede bel van licht. Dit keer gaat de bel om de hele groep heen. Onder alle voeten door en over alle hoofden heen. Let op (!) Ervaring leert dat mensen wel eens de neiging krijgen om hun eigen bel los te laten, terwijl ze de collectieve bel maken. Het grote inzicht van dit moment is dat het er beiden mag zijn en het beiden bestaansrecht heeft. Je bent altijd met jezelf èn onderdeel van een collectief. Dit kan je benoemen, ik doe dat vaak maar je kan het ook laten gebeuren en kijken wat er los komt.
  8. Dan beschrijf je ook deze bel van licht. Wat zien de mensen nu? Welke vorm heeft deze collectieve bel, uit welke substantie bestaat het, welke kleur en ruimte neemt het in. En, hoe verhoudt het zich tot je eigen bel van licht.
  9. Nodig de mensen uit om weer terug te gaan naar hun persoonlijke bel van licht en hun eigen ruimte. Laat ze daar goed in landen en geef ze even tijd.
  10. Nodig ze nu uit om terug te gaan naar hun lichaam, hun centrum – twee centimeter onder hun navel. Laat ze weer in hun lichaam komen door ze te vragen of ze even hun tenen en vingertoppen willen bewegen en nodig ze daarna uit om hun ogen weer te openen.

En die fietsbel dan? 

Vanaf dit moment komt de fietsbel er in! Vaak ervaren we namelijk tijdens drukke vergaderingen, verhitte discussies en snelle processen, dat we onszelf lijken kwijt te raken. Er treedt verstarring op en mensen lijken hun flexibiliteit kwijt geraakt te staan. Het voert te ver om nu uit te leggen hoe zo’n proces ontstaat, maar het wonderlijke is: Je kan er sneller uit komen dan je denkt!

Als iemand uit de groep dit gevoel ervaart, dan verzoekt die persoon door middel van de fietsbel om een collectieve 30seconden-meditatie. Belangrijke noot: Iemand hoeft nooít te verantwoorden waarom en anderen vragen er nooít naar. Het gebeurt gewoon. Het (verhitte) gesprek wordt gestaakt en alles valt voor 30-seconden stil. De eerste paar keren zal je het misschien nog kort moeten begeleiden, maar al snel zal je merken dat dit een zelfregulerend proces wordt.

Mensen die dit gek vinden? 

Ja, die gaan er vast komen. En dat worden je beste vrienden. De criticus bij deze interventie zal al snel moeten wijken als hij/zij ervaart dat het collectief hier de richting bepaalt. Dit is voor sommige mensen, om welke reden dan ook, lastig. Blijf ze daarom uitnodigen en dwing ze niet. Als mensen niet mee willen doen, dan kunnen ze op z’n minst 30-seconden stilte in acht nemen. En je moest eens weten wat het effect van ware stilte is middenin een stevige discussie. 80% van de keren vinden de opponenten hun discussie de moeite niet meer waard en kan er verder worden gegaan naar win-win situaties.

Schatkisten. 

‘Alles is al gedaan, maar nog niet door jou’. Je bent een onderdeel van het geheel. Om die reden vind ik het altijd van belang om te eren aan wie je schatplichtig bent. Gedurende je ontwikkeling kom je allerlei mensen en organisaties tegen die je een sprankel wijsheid meegeven. Soms gaat dat op onplezierige wijze, dat heb je niet in de hand. De wijsheid die je eruit haalt wel.

  • Zodoende moet gezegd dat ik de fietsbel-interventie te danken heb aan Nara Petrovic, een schrijver/ spreker uit Slovenie met wie ik samen Dragon Dreaming trainer werd. Bij Dragon dreaming worden meditaties gebruikt. We noemen ze daar ‘pinakarri’. In plaats van een klankschaal of boeddhistisch belletje, kwam Nara incidenteel met een fietsbel aan. Dit vond ik zo subliem dat ik het gekozen heb als blijvend.
  • Dragon Dreaming – een project design methode uit Australie, die op geniale wijze alle breinen met elkaar verbindt, technologie en natuur samen vlecht en lichaam en geest koppelt.
  • Deep Listening – Een manier om te ‘leren’ luisteren. We denken allemaal dat we luisteren als we luisteren. Maar meestal zijn we van alles aan het bedenken over dat wat we horen. Heel onaardig is dat eigenlijk en het roept bovendien bakken ruis op. Als je luistert, is het de bedoeling dat je je openstelt voor de ander en vragen stelt die in je opkomen. In veel stromingen komt dit terug, wat DL zo mooi maakt is dat het praktisch de wenselijke uitkomst verwoord. We luisteren naar de woorden achter het verhaal maar vullen niet in, laten het ontstaan.
  • Spiritueel centrum ‘De Gouden Cirkel’ – Ver voor Simon Sinek met zijn ‘golden circle’ theorie kwam, volgde ik hier een vijfjarige opleiding, waarbij ik onder begeleiding wekelijks readingen en healingen gaf en mezelf ontwikkelde op intuïtief niveau.
  •  De Yoga. – Al lijkt yoga steeds meer op een soort ‘intuïtieve gymnastiek‘ en puilen klasjes uit, er was een tijd dat dat nog niet zo was. In 1996 begon ik met yoga en heb er de eerste grondbeginselen van meditatie geleerd.

. ..

 

 

 

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: